28° Az bulutlu

Yok Olan Kültür: Trak Evleri

Güncel - 25 Haziran 2019 14:08 A A


Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Başkanı Prof. Dr. Engin Beksaç ile Trak evleri hakkında konuştuk. Trak Evlerinin bazıları günümüze kadar gelmiş olsa da bazıları ise yok olmaya yüz tutmuştur.

Prof.Dr. Engin Beksaç, bir kültür olan Trak Evleri’nin bilinmeyen yönlerini gazetemiz GERÇEK’e anlattı.
Traklara ‘Trak’ adı nereden geliyor?
Trakya’ya adını veren Traklar, aslında kendilerine Trak demiyordu. Onlar kendilerini bağlı oldukları aile, klan, soy, kabile ve kabile topluluklarının kendilerine verdikleri adlarla tanımlıyorlardı. Trak adı onlara Yunanlı Kolonilerin verdiği Thrakis tanımından geliyordu.
Traklar Balkanlarda çok geniş bir coğrafi bölgede yaşamışlardır. Bu nedenle yaşadıkları bölgelere göre değişiklikler gösteren yaşam ve iskân biçimleri olmuştur. Eski kaynaklar Traklar’ın farklı ev tipleri olduğunu belirtmekle beraber belirli bölgelerde ufak farklarla da olsa geçerli olan ev tiplerine sahip olduklarından bahsetmektedir.
Trak evlerine daha çok hangi bölgelerde rastlanır?
Oldukça Batıda kalan bölgelerde akarsu ve göller üzerinde kazıklar üzerinde yapılmış evleri olduğundan bahsedilse de bu tip evler Traklar için nadir rastlanan bir ev tipidir.
Trak evleri hakkında en ilginç bilgileri veren kaynaklardan biri Xnephon’un Anabasis adlı eseridir. Bu kitapta yazar Odris Kabilesi’nden gelen yöneticiler arasındaki bir mücadele de paralı asker olarak yer alan Yunanlı savaşçıların komutanlarından biri olarak günümüz Kırklareli İli topraklarında ve özellikle de Kuzey kesimlerde yer alan bölgeye yapılan bir sefer esnasında rastlamış olduğu bir yerleşmenin tarifi esnasında Trak evleri hakkında bilgi vermektedir.
Trak evleri hangi malzemelerden yapılmıştır? Günümüzde de bu tip evlere rastlamak mümkün müdür?
Etrafı dal örme çitlerle çevrili bu evlerin günümüzde örnekleri adeta tamamen yok olmuş Saman Damlı Evler’e çok benzediği anlaşılmaktadır.
Günümüzden on veya on beş yıl öncesinde Trakya üzerinde varlığı hissedilen ve artık bu mevcut örneklerin de ortadan kalktığı bu evler kalın ahşap direkler veya ağaç gövdelerin taşıdığı dallardan oluşturulmuş ve üstü kalın saman katmanlarıyla örtülü dik ve yüksek çatılı yapılar olarak karşımıza çıkmaktadır.
Bu yapıların çoğunlukla duvar bölümleri dal örgü üzerine kerpiç sıva ile sıvanmıştır. Fakat duvar kısımlarında taş dolgu üzerine kerpiç sıva olan örnekler de vardır.
Bu tip taş dolgulu duvarların izlerine Traklar’a ait olduğu bilinen birçok arkeolojik yerleşim alanı üzerinde hala rastlanmaktadır.
Bu tip evlerin yazın serin, kışın da çok sıcak olduğu bizzat içlerinde yaşamış olan kişilerce de ifade edilmiş bulunmaktadır.
Bu evlerin planlarının ovalden dikdörtgene, daireden de kareye giden örneklerinin mevcut olduğu gayet iyi bilinmektedir.
Bu tip evlerin çok uzun bir yayılıma sahip veya U biçimi teşekkül etmiş örneklerinin daha çok hayvanlar için kullanılan sayalar olduğu da bilinmektedir.
Günümüz Trakya’sında son olarak tek tük örnekle de temsil edilen bir avlu etrafında geniş bir alana yayılan dikdörtgen veya U biçimi köy evlerinin de eski Trak geleneğinin uzantısı olduğu anlaşılmaktadır. Günümüzden on-on beş yıl öncesine kadar mevcut örnekler artık çoğu yerde tamamen ortadan kalkmış, sadece zor ulaşılan bazı yerlerde son bazı örneklere rastlanır olmuştur.
Trakya’nın geleneksel dal veya saman evlerinin yakın tarihlere kadar önemli kullanıcısı olan Balkan toplumlarından Karakaçanlar‘ın da kültürel kimliğini kaybetmesi ile birlikte tüm Trakya üzerindeki sosyal ve toplumsal değişimler geleneksel Trak ev yapma ve kullanma geleneğini ortadan kaldırmıştır. Beksaç, yok olan bir kültüre ait fotoğrafları gazetemzle paylaşmıştır.Makbule TUNÇ

Güncel - 14:08 A A
BENZER HABERLER

YORUM BIRAK

YORUMLAR

Hiç yorum yapılmamış.

YAZARLARIMIZ

  • DÜŞMANIN BİRÇOK YÜZÜ VARDIR AMA TEK BİR İSMİ VAR…

    Bir parkurda yaşar gibi yaşadığımız 2019’u geride bıraktık. Tekrarlanarak yaşanan İstanbul seçimlerinin toplum üzerinde yarattığı olumsuz baskının enerjiye dönüşerek sandıkta yansımasını izlerken; yeni günlere umutla bakmaya başladık. 2013’teki isyanın farklı boyutta yansımasıydı sandık sonuçları. Kapının aralanmasının nihai zafere götürdüğünü söylemek mümkün değil elbette! Emeklilikte yaşa takılanlardan, yılın sonunda asgari ücrete yaptıdığı iddia edilip yapılmayan zammın […]
  • MERT ÇİNGENE DERKİ;

    Mahallede Roman kadının biri kaynanasına o kadar çok kızmış ki, dayanamayıp avazı çıktığı kadar “Senin gibi kaynanayı yer yesin! Cadı karı! Açık havada sana yıldırım çarpsın!” diye bağırarak sitem ediyordu. Kaynanayı açık havada yıldırım çarpar mı bilinmez ama ben yine Roman meselesinde çarpıcı gerçekleri belki son kez yazma gereği duyuyorum. Bazıları alınır mı gücenir mi […]
  • CHP EDİRNE İL BAŞKANI VE YÖNETİMİNİ SEÇİYOR..

    1980 Faşist Darbesi sonucu 1982 Anayasası ve arkasından tüm kanunlar gibi Siyasi Partiler Kanunu, seçime ilişkin düzenlemeler her yapıda Demokratik yapılanmayı altüst ediyordu. Ve günümüze kadar ki uygulama, bir parti yapılanması içinde Siyasi Parti Karar Organları yerine karar ve sözün tek kişi Genel Başkanda toplanmasına yol açan bir gidiş… Buna karşı demokrasiyi savuran CHP’nin bu […]
  • Sporun Geri Dönüşü Ne Mühim Meseleymiş

    Tüm sektörler pandemi sonrası (?) yeniden faaliyete geçmek üzere tetikte bekliyor. Bunların içerisinde en çok özlediklerimiz belki de spor organizasyonları idi ki, Hafta sonu Almanlar bir çılgınlık yaparak Bundesliga için başlangıç düdüğünü çaldı. Profesyonel liglerin ortasında vermiş olduğumuz en uzun ara, sosyal yaşantımızın değerli kesimlerini hatırlatıyor. Pandemi süresince vakit geçirmekten zorlandığımız günlerimiz, haftasonu oynanacak futbol […]
  • Emek ve Mücadelenin Günü

    Geçen sene bu zamanlar 1 Mayıs hazırlıkları içinde baharın gelişinin vermiş olduğu enerji ve motive ile zamanımız geçerken şimdi korona ve işsizlik mücadelesi içindeyiz. 2019 yılını arar,  2021 yılına da uzak olduğumuz bugünlerde pandeminin etkisiyle işçi sınıfının durumu gün geçtikçe zorlaşıyor. Psikolojik ve ekonomik olarak zor bir süreçten geçiyoruz ve bu durum salgının bitmesiyle de […]
  • Karantina Günleri, Teknoloji Bağımlılığına Sebep Olmasın

    Sevgili okurlar, Türkiye’de ve dünyada Koronavirüs/ Covid-19 virüsü yüzünden tehlike çanları çalıyor. Her gün “Evde Kal” sloganı ile koronavirüsünün daha geniş kitlelere bulaşmaması için reklam kampanyaları, uyarılar, demeçler, ulusa seslenişler ile devletimiz halkın evden çıkmamasını söylüyor. Dikkate alınması gereken uyarılarla evde kalarak virüsün yayılmasını önleyebiliriz. Sonuç olarak dileğimiz, tez zamanda bu illetten kurtulmak ve başka […]
  • ÜCRETSİZ İZİN VE İŞÇİYİ KORUMA İLKESİNİN SONU !

    İş Hukukun en temel ilkelerinden biri “ İşçiyi koruma ilkesidir”. Diğer hukuk dallarından farklı olarak iş hukuku ayrıcalıklı bir hukuk dalıdır ve temelinde ekonomik olarak sistem karşısında güçsüz olan işçileri hukuki yönden koruma amacını taşımaktadır. Gelişen tarihi süreç içerinde iş hukukunun bu niteliği genel kabul görmüş ancak içeriğindeki işçi lehine olan düzenlemeler zaman zaman ekonomik […]
  • Kısa Çalışma Nedir? Ödenekten İşçi ve İşveren Nasıl Faydalanır?

    Bundan birkaç ay önce “kısa çalışma” sözü edilseydi, aklımıza hemen ekonomik kriz gelecekti ve bu krizin sonuçlarından korunmak için başvurulan bir kamusal destek olarak bahsedecektik. Biraz tarihçesine baktığımızda; bilindiği üzere 2008 krizi döneminde birçok işletme ekonomik kriz nedeniyle ya kapandı ya da üretimi durdurdu. İflas edenler ve atılan işçiler oldu. O dönemde hükümet, işverenlerin bu […]
TAKIMLAR O G B M A Y Av P
1.Trabzonspor25157358 273152
2.M.Başakşehir25157349 242552
3.Galatasaray25147444 202449
4.DG Sivasspor25147447 281949
5.Beşiktaş25134840 32843
6.Ayt. Alanyaspor25117743 251840
7.Fenerbahçe25117746 331340
8.Göztepe2497829 28134
9.Gaziantep FK2588936 40-432
10.Denizlispor25771125 34-928
11.Gençlerbirliği25771133 43-1028
12.Antalyaspor25691028 43-1527
13.Y.Malatyaspor25671237 38-124
14.Ç.Rizespor25741325 40-1525
15.İH Konyaspor254111020 33-1323
16.Kasımpaşa25651436 50-1423
17.Ankaragücü25481421 44-2320
18.İM Kayserispor25471426 61-3519

HAVA DURUMU

5 Haziran 2020 CUMA
27°
  • CTS 28.3°
  • PAZ 27.1°
  • PTS 27.9°

DÖVİZ KURLARI

  • BIST -
    -
  • ALTIN
    -
  • DOLAR
    -
  • EURO
    -

ŞANS OYUNU SONUÇLARI